STRONA GŁÓWNA

ZA GRANICĄ

MINIGALERIA

MAPKI

KSIĘGA GOŚCI

LITERATURA

KONTAKT
BARANÓW SANDOMIERSKI

BARCIANY

BARDO ŚLĄSKIE

BĄKOWA GÓRA

BESIEKIERY

BĘDZIN

BIERUTÓW

BIESTRZYKÓW

BOBOLICE

BOBROWNIKI

BODZENTYN

BOLKÓW

BORYSŁAWICE ZAMKOWE

BROCHÓW

BRODNICA

BRZEG

BUKOWIEC

BYDLIN

BYSTRZYCA KŁODZKA

CHĘCINY

CHOJNICA

CHOJNIK

CIECHANÓW

CIESZÓW

CIESZYN

CZARNY BÓR

CZERNA

CZERNINA

CZERSK

CZĘSTOCHOWA

CZOCHA

CZORSZTYN

DĄBRÓWNO

DRZEWICA

DZIAŁDOWO

DZIERZGOŃ

GDAŃSK

GIŻYCKO

GLIWICE

GŁOGÓW

GNIEW

GNIEWOSZÓW Z.SZCZERBA

GOLUB-DOBRZYŃ

GOŁAŃCZ

GOLCZEWO

GOŁUCHÓW

GOŚCISZÓW

GÓRA

GRODZIEC

GRÓDEK

GRUDZIĄDZ

GRZĘDY

GRZMIĄCA z.ROGOWIEC

INOWŁÓDZ

JANOWICE WIELKIE z.BOLCZÓW

JANOWIEC

JAWOR

JEZIORO GÓRECKIE

KAMIENIEC ZĄBKOWICKI

KAMIENNA GÓRA

KARPNIKI

KAZIMIERZ DOLNY

KĘTRZYN

KĘTRZYN - KOŚCIÓŁ

KIELCE

KLICZKÓW

KŁODZKO

KOŁO

KONARY

KONIN-GOSŁAWICE

KORZKIEW

KOWALEWO POMORSKIE

KOŹMIN WLKP.

KÓRNIK

KRAKÓW

KRAPKOWICE

KRAPKOWICE - OTMĘT

KRĘPCEWO

KRUSZWICA

KRZYŻNA GÓRA

KRZYŻTOPÓR

KSIĄŻ WIELKI

KUROZWĘKI

KWIDZYN

LEGNICA

LIDZBARK WARMIŃSKI

LIPA

LUBIN

LUTOMIERSK

ŁAGÓW

ŁĘCZYCA

ŁOWICZ

MAJKOWICE

MALBORK

MAŁA NIESZAWKA

MIĘDZYLESIE

MIĘDZYRZECZ

MIRÓW

MOKRSKO

MOSZNA

MSTÓW

MUSZYNA

MYŚLENICE

NAMYSŁÓW

NIEDZICA

NIDZICA

NIEMCZA

NIEPOŁOMICE

NOWY SĄCZ

NOWY WIŚNICZ

OGRODZIENIEC (PODZAMCZE)

OJCÓW

OLEŚNICA

OLSZTYN (JURA)

OLSZTYN (WARMIA)

OLSZTYNEK

OŁAWA

OŁDRZYCHOWICE KŁODZKIE

OPOCZNO

OPOLE GÓRKA

OPOLE OSTRÓWEK

OPORÓW

OSSOLIN

OSTRĘŻNIK

OSTRÓDA

OSTRÓW LEDNICKI

OTMUCHÓW

PABIANICE

PACZKÓW

PANKÓW

PASTUCHÓW

PIESKOWA SKAŁA

PIOTRKÓW TRYBUNALSKI

PIOTRKÓW-BYKI

PIOTROWICE ŚWIDNICKIE

PŁAKOWICE

PŁOCK

PŁONINA

PŁOTY

PODZAMCZE z.OGRODZIENIEC

PODZAMCZE PIEKOSZOWSKIE

POKRZYWNO

POŁCZYN-ZDRÓJ

POZNAŃ

PRABUTY

PROCHOWICE

PROSZÓWKA z.GRYF

PRZEWODZISZOWICE

PSZCZYNA

PYZDRY

RABSZTYN

RACIĄŻEK

RADŁÓWKA

RADOM

RADZIKI DUŻE

RADZYŃ CHEŁMIŃSKI

RAJSKO

RAKOWICE WIELKIE

RATNO DOLNE

RAWA MAZOWIECKA

RESKO

ROGÓW OPOLSKI

ROŻNÓW ZAMEK DOLNY

ROŻNÓW ZAMEK GÓRNY

RYBNICA

RYBNICA LEŚNA

RYCZÓW

RYDZYNA

RZĄSINY

SANDOMIERZ

SIEDLĘCIN

SIEDLISKO

SIERADZ

SIERAKÓW

SIEWIERZ

SMOLEŃ

SOBKÓW

SOBOTA

SOCHACZEW

SOSNOWIEC

SREBRNA GÓRA

STARA KAMIENICA

STARE DRAWSKO

STARY SĄCZ

STRZELCE OPOLSKIE

SULEJÓW

SZAMOTUŁY

SZCZECIN

SZTUM

SZYDŁÓW

SZYMBARK

ŚWIDWIN

ŚWIEBODZIN

ŚWIECIE n.WISŁĄ

ŚWIECIE k.LEŚNEJ

ŚWINY

TORUŃ

TORUŃ z.DYBÓW

TUCZNO

TYNIEC

UDÓRZ

UJAZD k.TOMASZOWA

UJAZD KRZYŻTOPÓR

UNIEJÓW

URAZ

WAŁBRZYCH z.KSIĄŻ

WAŁBRZYCH z.STARY KSIĄŻ

WAŁBRZYCH z.NOWY DWÓR

WARSZAWA z.KRÓLEWSKI

WARSZAWA z.UJAZDOWSKI

WĄBRZEŹNO

WENECJA

WĘGORZEWO

WIELICZKA

WIELKA WIEŚ

WIERZBNA

WITKÓW

WLEŃ

WOJNOWICE

WOJSŁAWICE

WROCŁAW

WROCŁAW LEŚNICA

WYSZYNA

ZAGÓRZE ŚLĄSKIE

ZĄBKOWICE ŚLĄSKIE

ZBĄSZYŃ

ZŁOTORIA k.TORUNIA

ŹRÓDŁA

ŻAGAŃ

ŻARY

ŻELAZNO

ŻMIGRÓD


IMG BORDER=1 style=

WIEŻA RYCERSKA W WITKOWIE



u­ro­wa­na ry­cer­ska wie­ża miesz­kal­na zbu­do­wa­na zos­ta­ła o­ko­ło ro­ku 1400 przez jed­ne­go z przed­sta­wi­cie­li ro­du von Warn­sdorf, przy­pusz­czal­nie przez od­no­to­wa­ne­go w 1419 Fran­czke von Warn­sdorf zu Wet­tchin­dorf. Po 1431 ro­ku re­zy­do­wa­li tu­taj jego sy­no­wie: Kas­par, Nic­kel o­raz Sti­bor, a tak­że Hans von Warn­sdorf - od 1452 pan na Goś­ci­szo­wie, na­to­miast w dru­giej po­ło­wie XV wie­ku je­dy­nym właś­ci­cie­lem wsi był już tyl­ko Nic­kel, a po­tem je­go spad­ko­bier­cy. W o­kre­­sie tym zre­a­li­zo­wa­no pierw­szą du­żą prze­bu­do­wę, o­bej­mu­ją­cą m.in. zmia­nę uk­ła­du o­kien na pięt­rze i za­wie­sze­nie wy­ku­sza na po­łud­nio­wo-wschod­niej ścia­nie, peł­nią­ce­go zapewne funkcję sakralną. Około 1560 roku lub nieco wcześniej obiekt podwyższono o jedno piętro, powierzchnię użytkową zwiększył ponadto dom powstały w oparciu o po­łu­dnio­wy wy­ci­nek o­wal­ne­go mu­ru ob­wo­do­we­go. W tym cza­sie wieś na­le­ża­ła do ro­dzi­ny von Scho­enach. Po bez­po­tom­nej śmier­ci os­tat­nie­go przed­sta­wi­cie­la lo­kal­nej ga­łę­zi ro­du w 1596 ma­ją­tek prze­szedł na włas­ność Hen­ry­ka von Doh­na i je­go nas­tęp­ców, któ­rzy prze­by­wa­li tam do ro­ku 1711, gdy zmarł nie do­cze­kaw­szy po­tom­ka os­tat­ni ze śląs­kiej dy­nas­tii von Doh­na - Ka­rol Han­ni­bal. Ko­lej­ni właś­ci­cie­le nie miesz­ka­li już w wie­ży: prze­nieś­li się do wy­bu­do­wa­ne­go nie­o­po­dal pa­ła­cu, sta­ry gmach zaś wy­ko­rzys­ty­wa­no od­tąd ja­ko po­miesz­cze­nia dla służ­by. Po ro­ku 1945 wie­żę u­pań­stwo­wio­no, co mia­ło dla niej fa­tal­ne nas­tęp­stwa, gdyż poz­ba­wio­na dos­ta­tecz­nej o­pie­ki szyb­ko po­pad­ła w ru­inę. Za­bez­pie­czo­no i częś­cio­wo od­bu­do­wa­no ją w la­tach 1978-1984 z przez­na­cze­niem na sie­dzi­bę sta­cji ba­daw­czej Mu­ze­um Ar­che­o­lo­gicz­ne­go Środ­ko­we­go Na­dod­rza.


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

WIDOK OD WSCHODU



bu­do­wa­na z ka­mie­ni na­rzu­to­wych i ce­gły mia­ła pier­wot­nie for­mę na­kry­te­go czte­ro­spa­do­wym da­chem dwu­pięt­ro­we­go wie­żo­we­go bu­dyn­ku na pla­nie zbli­żo­nym do kwad­ra­tu o bo­ku o­ko­ło 10,7 me­tra. W je­go skład wcho­dzi­ła skle­pio­na ko­leb­ko­wo piw­ni­ca o­raz poz­ba­wio­ne mu­ro­wa­nych po­dzia­łów wew­nętrz­nych dwie kon­dyg­nac­je, u­zu­peł­nio­ne dos­ta­wio­ną w dru­giej po­ło­wie XVI wie­ku ce­gla­ną nad­bu­do­wą. Do wie­ży pro­wa­dzi­ły trzy wej­ścia: gór­ne, z pro­giem na wy­so­koś­ci 4,2 me­tra po­wy­żej o­bec­ne­go po­zio­mu dzie­dziń­ca, o­raz dwa dol­ne - do pi­wnic i na par­ter. Przy­zie­mie oś­wiet­la­ły skrom­ne ot­wo­ry szcze­li­no­we, na­to­miast pięt­ro - wąs­kie ok­na wy­po­sa­żo­ne w ce­gla­ne oś­cie­ża i pół­ko­lis­te łę­ki. Ich uk­ład zos­tał po­tem zmie­nio­ny - wy­ku­to no­we, więk­sze ot­wo­ry o­kien­ne, któ­re u­zu­peł­nio­no za­cho­wa­ną do cza­sów nam współ­czes­nych re­ne­san­so­wą ka­mie­niar­ką. Na pierw­szym pięt­rze w po­łud­nio­wo-wschod­niej ścia­nie u­miesz­czo­no re­pre­zen­ta­cyj­ny wy­kusz ka­plicz­ny z po­li­chro­mo­wa­ną ar­ka­dą przed­sta­wia­ją­cą sce­nę uk­rzy­żo­wa­nia Chrys­tu­sa. Wie­żę o­ta­cza­ła na­wod­nio­na fo­sa, wzmoc­nio­na w o­kre­sie póź­niej­szym wa­łem i mu­rem z basz­ta­mi w kształ­cie pod­ko­wy - w XVI stu­le­ciu przy­le­ga­ją­cy do fur­ty bram­nej za­chod­ni frag­ment mu­ru wy­o­dręb­nio­no, od wew­nątrz dos­ta­wia­jąc doń par­te­ro­wy bu­dy­nek gos­po­dar­czy.


PLAN DWORU WG E. RÓŻYCKIEJ-ROZPĘDOWSKIEJ Z LAT 60. XX WIEKU: 1. WIEŻA, 2. OFICYNA, 3. BASTEJA, 4. BUDYNEK BRAMNY, 5. RELIKTY MURÓW



ie­ża za­cho­wa­ła się w sta­nie kom­plet­nym, choć już bez ro­ze­bra­nych w XIX stu­le­ciu for­ty­fi­ka­cji zew­nętrz­nych, bra­my i dos­ta­wio­nej w XVII wie­ku do pół­noc­nej e­le­wa­cji ma­leń­kiej kuch­ni, po któ­rej dzi­siaj po­zo­sta­ły tyl­ko bliz­ny w tyn­ku. Po­mi­mo jed­no­znacz­nych oz­nak wska­zu­ją­cych na po­dej­mo­wa­ne pró­by ra­to­wa­nia za­byt­ku, jest on moc­no za­nie­dba­ny i spra­wia wra­że­nie nie­co przyg­nę­bia­ją­ce, choć nie­wąt­pli­wie nie moż­na od­mó­wić mu u­ro­ku. Bu­dow­la praw­do­po­dob­nie sta­no­wi o­bec­nie włas­ność pry­wat­ną i nie moż­na jej zwie­dzać, a szko­da, gdyż w jej wnętrz­ach za­cho­wa­ły się u­ni­ka­to­we po­li­chro­mie o te­ma­ty­ce sa­kral­nej, o­bra­zu­ją­ce trój­oso­bo­wą sce­nę pa­syj­ną - Chrys­tu­sa na Krzy­żu, Ma­donn­ę i Ja­na E­wan­ge­lis­tę, wi­dok niez­na­ne­go mias­ta lub zam­ku z trę­ba­czem o­raz re­lik­ty wi­ze­run­ku św. Je­rze­go. Dos­tęp do wie­ży z zew­nątrz nie jest o­gra­ni­czo­ny.


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

XVI-WIECZNY BUDYNEK MIESZKALNO-GOSPODARCZY POWSTAŁ Z WYKORZYSTANIEM FRAGMENTU MURU OBWODOWEGO



it­ków po­ło­żo­ny jest w wo­je­wódz­twie lub­us­kim, o­ko­ło 12 km na pół­noc od Szpro­ta­wy. Wie­ża stoi w ob­rę­bie daw­ne­go PGR, w po­łud­nio­wej częś­ci wsi przy dro­dze na Ja­no­wiec - na­le­ży kie­ro­wać się na ko­pu­łę wy­so­kiej wie­ży sto­ją­ce­go nie­o­po­dal koś­cio­ła, któ­ra wi­docz­na jest już z da­le­ka. Sa­mo­chód par­ku­je­my przy dro­dze lub na te­re­nie zruj­no­wa­ne­go fol­war­ku.




1. L. Kajzer, J. Salm, S. Kołodziejski: Leksykon zamków w Polsce, Arkady 2001
2. M. Chorowska: Rezydencje średniowieczne na Śląsku, OFPWW 2003


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

WITKÓW, WIEŻA



Bobrzany - relikty zamku rycerskiego XIVw., obecnie pałac (w ruinie), 8 km
Szprotawa - relikty zamku książęcego XIVw. (w murach kościoła ewangelickiego), 12 km
Borów Polski - relikty zamku rycerskiego XIV-XVIw., 16 km
Kożuchów - zamek książęcy XIVw., 18 km
Żagań - zamek książęcy XIIIw., obecnie barokowy pałac, 18 km
Dzietrzychowice - wieża mieszkalno-obronna XVw., 23 km




STRONA GŁÓWNA

tekst: 2008
fotografie: 2008